បរិយាយអត្ថន័យពាក្យស្លោកខ្មែរ
"មួយជីវិតមាន១០ឆ្នាំប៉ុន្មានដង?"
គម្រោងតែង
- មួយជីវិតមាន១០ឆ្នាំប៉ុន្មានដង?
- ការយល់ឃើញអំពីពេលវេលា
- ពេលវេលាជាមាសប្រាក់
- ពេលវេលាមិនអាចត្រឡប់ថយក្រោយ
- ការយល់ឃើញអំពីពេលវេលា
- វ័យកុមារ (០-១០)៖ ការសិក្សានិងការលូតលាស់
- វ័យយុវជន (២០-៣០)៖ ការស្វែងរកគោលដៅនិងមហិច្ឆតា
- វ័យកណ្តាល (៤០-៥០)៖ ស្ថិរភាពនិងគ្រួសារ
- វ័យជរា (៦០+)៖ ការសម្រាកនិងការចែករំលែក
- សារៈសំខាន់នៃពាក្យស្លោក
- ការដាស់តឿនសតិស្មារតី
- ការរៀបចំផែនការជីវិត
- ការកាត់បន្ថយការបង្អែបង្អង់
| ដំណាក់កាល (១០ឆ្នាំ) | អត្ថន័យ និងការផ្តោតសំខាន់ | ផលវិបាកប្រសិនបើធ្វេសប្រហែស |
|---|---|---|
| ១០-២០ ឆ្នាំ | ការក្រេបជញ្ជក់ចំណេះដឹង និងសីលធម៌ | ខ្វះមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់អនាគត |
| ២០-៣០ ឆ្នាំ | ការកសាងអាជីព និងបទពិសោធន៍ | បាត់បង់ឱកាសមាសក្នុងវ័យមានកម្លាំង |
| ៣០-៤០ ឆ្នាំ | ការបង្កើតស្ថិរភាពហិរញ្ញវត្ថុ និងគ្រួសារ | ជួបវិបត្តិសេដ្ឋកិច្ចក្នុងវ័យកណ្តាល |
| ៥០ ឆ្នាំឡើង | ការថែទាំសុខភាព និងការផ្តល់តម្លៃដល់សង្គម | មានវិប្បដិសារី និងសុខភាពទ្រុឌទ្រោម |
- I. សេចក្តីផ្តើម
- បង្ហាញពីប្រភព និងភាពល្បីល្បាញនៃពាក្យស្លោក "មួយជីវិតមាន១០ឆ្នាំប៉ុន្មានដង"។
- បញ្ជាក់ពីគោលបំណងនៃអត្ថបទ៖ ការវិភាគលើតម្លៃនៃពេលវេលា និងការប្រើប្រាស់ជីវិតឲ្យមានន័យ។ - II. ការពន្យល់ខ្លឹមសារ
- ការគណនាបែបតថភាព៖ មនុស្សរស់នៅជាមធ្យម ៧០-៨០ ឆ្នាំ ដែលមានន័យថាមានតែ ៧ ឬ ៨ ដងប៉ុណ្ណោះនៃដប់ឆ្នាំ។
- ការបកស្រាយអត្ថន័យអប់រំ៖ ការរំលឹកកុំឲ្យមើលស្រាលពេលវេលាដែលកន្លងផុតទៅ។ - III. ការវិភាគលើដំណាក់កាលនីមួយៗនៃជីវិត
- តម្លៃនៃដប់ឆ្នាំដំបូង (ភាពបរិសុទ្ធ និងការរៀនសូត្រ)។
- ដប់ឆ្នាំនៃភាពរឹងមាំ (ការតស៊ូ និងការសម្រេចបំណងប្រាថ្នា)។
- ភាពខុសគ្នារវាងការចំណាយពេល និងការប្រើប្រាស់ពេលវេលា។ - IV. ផលប៉ះពាល់នៃការបង្អែបង្អង់
- វិប្បដិសារីក្នុងវ័យជរា។
- ការបាត់បង់ឱកាសដែលមិនអាចរកមកវិញបាន។ - V. ខ្លឹមសារ
- សង្ខេបអត្ថន័យរួម៖ ជីវិតខ្លីណាស់ ត្រូវរស់នៅដោយមានគោលដៅ។
- បំណងប្រាថ្នា៖ លើកទឹកចិត្តឲ្យអ្នកអានចាប់ផ្តើមធ្វើរឿងល្អៗចាប់ពីពេលនេះតទៅ។ 
ចេតិយជាង១០០ឆ្នាំនៅខ្មែរក្រោម វេនតាវ័ញ ភូមិរំដួល ស្រុករំដួល ខេត្តព្រះត្រពាំង
អត្ថបទតែង
នៅក្នុងសង្គមខ្មែរ យើងតែងតែឮពាក្យស្លោកដ៏មានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅមួយឃ្លាថា "មួយជីវិតមាន១០ឆ្នាំប៉ុន្មានដង?"។ ពាក្យស្លោកនេះមិនមែនគ្រាន់តែជាសំណួរបែបគណិតវិទ្យាធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជាទស្សនវិជ្ជាដាស់តឿនសតិស្មារតីរបស់មនុស្សគ្រប់រូបឲ្យចេះត្រិះរិះពិចារណាអំពីតម្លៃនៃពេលវេលា និងអត្ថន័យនៃការរស់នៅ។
ជាការពិតណាស់ ប្រសិនបើយើងពិនិត្យលើអាយុកាលជាមធ្យមរបស់មនុស្សនាពេលបច្ចុប្បន្ន ដែលស្ថិតក្នុងចន្លោះពី ៧០ ទៅ ៨០ ឆ្នាំ នោះយើងឃើញថា មនុស្សយើងម្នាក់ៗមានឱកាសឆ្លងកាត់របត់នៃដប់ឆ្នាំបានត្រឹមតែ ៧ ទៅ ៨ ដងប៉ុណ្ណោះ។ តួលេខដ៏តិចតួចនេះ បញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថា ជីវិតគឺខ្លីណាស់ ហើយពេលវេលានីមួយៗដែលកន្លងផុតទៅ គឺសុទ្ធតែជាការបាត់បង់នូវចំណែកមួយដ៏ធំនៃជីវិតដែលមិនអាចរកមកវិញបានឡើយ។
ដប់ឆ្នាំនីមួយៗមានតម្លៃខុសៗគ្នា៖ ក្នុងរយៈពេល ១០ ឆ្នាំដំបូងនៃជីវិត វាគឺជាពេលវេលានៃការលូតលាស់ និងការដាំដុះគ្រាប់ពូជនៃចំណេះដឹង។ ១០ ឆ្នាំបន្ទាប់ (វ័យ ២០ ដល់ ៣០) គឺជាវ័យមាសដែលមនុស្សមានកម្លាំងពេញបរិបូរណ៍ មានភាពវៃឆ្លាត និងមានមហិច្ឆតាខ្ពស់ក្នុងការកសាងអនាគត។ ប្រសិនបើបុគ្គលម្នាក់ចំណាយពេល ១០ ឆ្នាំក្នុងវ័យនេះដោយអត់ប្រយោជន៍ នោះគេនឹងត្រូវខាតបង់ស្ទើរតែពាក់កណ្តាលនៃកម្លាំងថាមពលក្នុងជីវិតទាំងមូលទៅហើយ។ ហេតុនេះហើយ ទើបពាក្យស្លោកនេះចង់សង្កត់ធ្ងន់ថា យើងមិនគួររស់នៅដោយចាំវាសនា ឬចាំដល់ថ្ងៃស្អែកនោះទេ ព្រោះដប់ឆ្នាំនីមួយៗវានឹងកន្លងផុតទៅយ៉ាងលឿនបំផុត។
លើសពីនេះទៅទៀត ការសួរថា "មានប៉ុន្មានដង" គឺជាការដាស់តឿនឲ្យយើងឈប់បង្អែបង្អង់។ មនុស្សភាគច្រើនតែងតែមានទម្លាប់និយាយថា "ចាំបន្តិចទៀត" ឬ "ចាំឆ្នាំក្រោយ"។ ប៉ុន្តែពួកគេភ្លេចគិតថា ក្នុងមួយជីវិតមានដប់ឆ្នាំតែពីរបីដងប៉ុណ្ណោះសម្រាប់ធ្វើការងារធំៗ។ នៅពេលដែលយើងឈានចូលដល់វ័យ ៥០ ឬ ៦០ ឆ្នាំ កម្លាំងកាយរបស់យើងនឹងថយចុះ ហើយទោះបីជាយើងមានគំនិតចង់ធ្វើអ្វីមួយខ្លាំងក្លាក៏ដោយ ក៏ស្ថានភាពសុខភាពមិនអំណោយផលដែរ។ ដូច្នេះ ការយល់ដឹងពីចំនួនកំណត់នៃដប់ឆ្នាំក្នុងជីវិត ជួយឲ្យយើងចេះរៀបចំផែនការជីវិតឲ្យបានច្បាស់លាស់ និងមានប្រសិទ្ធភាព។
ពាក្យស្លោក "មួយជីវិតមាន១០ឆ្នាំប៉ុន្មានដង?" គឺជាកញ្ចក់ឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពមិនស្ថិតស្ថេរនៃពេលវេលា។ វាបង្រៀនយើងឱ្យរស់នៅក្នុងបច្ចុប្បន្នភាព ប្រើប្រាស់ពេលវេលាដែលមានកំណត់នេះ ដើម្បីសាងអំពើល្អ បង្កើតសមិទ្ធផលសម្រាប់ខ្លួនឯង គ្រួសារ និងសង្គមជាតិ។ កុំរង់ចាំរហូតដល់ដប់ឆ្នាំចុងក្រោយនៃជីវិត ទើបមានវិប្បដិសារីចំពោះអ្វីដែលយើងមិនបានធ្វើក្នុងដប់ឆ្នាំមុន។ ពេលវេលាមិនរង់ចាំយើងទេ ដូច្នេះចូរធ្វើឲ្យរាល់ដប់ឆ្នាំរបស់អ្នក ក្លាយជាដប់ឆ្នាំដែលមានតម្លៃបំផុត។
ភិក្ខុអកក្ខឡោ ថាច់ភឿកអាង កូនខ្មែររំដួល ខ្មែរក្រោម
ការចែករំលែករឿងល្អ សេចក្តីល្អ រមែងនាំមកនូវសេចក្តីល្អ៕
សេចក្តីព្យាយាម សេចក្តីលំបាក មិនមានអ្នកណាយល់បាន ក្រៅពីខ្លួនឯងឡើយ៕
វត្តព្រះពុទ្ធរង្សី ទីក្រុងហ្វាឡាដែលហ្វា ថ្ងៃសុក្រ ទី៦ខែកុម្ភៈឆ្នាំ២០២៦